Inspecties
SCIOS Scope 8: inspectie van de elektrische installatie
Norm SCIOS TD12 / NEN 3140 / NEN 1010
SCIOS Scope 8 is een certificering voor bedrijven die vaste elektrische installaties inspecteren. Een inspectierapport van een Scope 8-gecertificeerd bedrijf is in Nederland de gangbare manier om aan te tonen dat een installatie volgens de regels is geïnspecteerd. Veel verzekeraars en opdrachtgevers vragen er specifiek om.
Wat is SCIOS?
SCIOS beheert een certificatieschema voor de inspectie en het onderhoud van technische installaties. Binnen dat schema zijn verschillende scopes gedefinieerd, elk voor een type installatie of inspectie. Belangrijk om te weten: SCIOS certificeert bedrijven, geen personen. Een inspectiebedrijf krijgt het certificaat als het aan de eisen voldoet, waaronder eisen aan de kennis en bekwaamheid van zijn inspecteurs. Die inspecteurs moeten onder meer examens afleggen; sinds 1 juli 2025 is het diploma Basiskennis Elektrotechniek een toelatingseis voor het Scope 8-examen.
De inhoudelijke eisen voor Scope 8 staan in technisch document TD12, waarvan versie 8.4:2025-01 de actuele is (stand oktober 2026).
Scope 8 PI en Scope 8 EBI
Sinds 18 oktober 2022 kent Scope 8 twee varianten:
| Scope 8 PI | Scope 8 EBI | |
|---|---|---|
| Voluit | Periodieke inspectie | Eerste of bijzondere inspectie |
| Toetsingsnorm | NEN 3140 | NEN 1010 |
| Wanneer | Bestaande installatie in bedrijf | Nieuwe of gewijzigde installatie, bij oplevering |
| Doel | Vaststellen of de installatie nog veilig is | Vaststellen of de installatie volgens de aanlegnorm is uitgevoerd |
Deze site richt zich vooral op Scope 8 PI. Hoe een periodieke inspectie verloopt, staat bij periodieke inspectie van de installatie. Voor de inspectie van nieuwe installaties verwijzen we naar onze zustersite over NEN 1010.
Wat mag u van een Scope 8-inspectie verwachten?
Een Scope 8-inspectie volgt een vaste werkwijze, waardoor rapporten van verschillende bedrijven vergelijkbaar zijn. Op basis van TD12 kunt u onder meer verwachten:
- een inspectieplan dat deel uitmaakt van het rapport, met de afbakening van wat wel en niet is geïnspecteerd;
- visuele inspectie en metingen volgens NEN 3140;
- een rapport met een onderscheid tussen constateringen (afwijkingen) en opmerkingen;
- vermelding van de gebruikte documentversies en een identificatiecode van de inspectie;
- afmelding van de inspectie in het SCIOS-portaal.
Het afmelden is sinds 1 april 2024 verplicht. SCIOS heeft daarna de regels aangescherpt: het apart in rekening brengen van de afmelding is niet toegestaan, en sinds 1 mei 2026 geldt elke niet-afgemelde inspectie als kritische tekortkoming voor het inspectiebedrijf.
Tip vraag bij een offerte naar het certificaatnummer en controleer dat in het openbare SCIOS-register. Zo weet u zeker dat u een rapport krijgt dat aan de Scope 8-eisen voldoet.
Scope 8 en uw eigen bedrijfsvoering
Een Scope 8-rapport is geen vervanging van de bedrijfsvoering volgens NEN 3140. Het is een momentopname van de installatie. De organisatie eromheen, met installatieverantwoordelijke, aanwijzingen, werkinstructies en het bedrijfsvoeringsdocument, blijft uw eigen verantwoordelijkheid. Bovendien moet u de gebreken uit het rapport laten herstellen en dat herstel vastleggen.
Let ook op wat Scope 8 niet dekt. Losse elektrische arbeidsmiddelen, zoals gereedschap en apparatuur met een stekker, vallen onder Scope 9. Een Scope 8-certificaat dekt Scope 9 niet automatisch. Twijfelt u welke inspectie u nodig hebt, lees dan het artikel Scope 8 of Scope 9?.
Veelgestelde vragen
Is een Scope 8-inspectie wettelijk verplicht?
Nee, de wet eist goed onderhoud en een veilige installatie, maar niet dat de inspectie onder Scope 8 wordt uitgevoerd. Verzekeraars, opdrachtgevers en huurcontracten vragen er wel vaak om, omdat een Scope 8-rapport uniform en controleerbaar is. Kijk daarom in uw polisvoorwaarden en contracten wat er van u wordt verwacht.
Hoe controleer ik of een inspectiebedrijf Scope 8-gecertificeerd is?
SCIOS publiceert op zijn website een register van gecertificeerde bedrijven, waarin u per bedrijf de scopes kunt zien. Controleer ook of het certificaat geldt voor de variant die u nodig hebt: PI voor periodieke inspectie of EBI voor de inspectie van nieuwe installaties.
Wat betekent het afmelden van een Scope 8-inspectie?
Het gecertificeerde bedrijf registreert elke uitgevoerde Scope 8-inspectie in het SCIOS-portaal. Dat is sinds 1 april 2024 verplicht. Het maakt inspecties traceerbaar en helpt misbruik van het Scope 8-logo tegen te gaan.