Inspecties
SCIOS Scope 9: keuring van elektrische arbeidsmiddelen
Norm SCIOS TD12 / NEN 3140 / NEN-EN 50699
SCIOS Scope 9 is een certificering voor bedrijven die elektrische arbeidsmiddelen keuren: handgereedschap, verlengsnoeren, kabelhaspels, kantoor- en IT-apparatuur en andere apparaten met een stekker. Waar Scope 8 over de vaste installatie gaat, richt Scope 9 zich op alles wat los wordt aangesloten.
Wat houdt Scope 9 in?
Scope 9 maakt deel uit van het certificatieschema van SCIOS. Net als bij Scope 8 certificeert SCIOS bedrijven, geen personen. Een gecertificeerd keuringsbedrijf moet aantonen dat het werkt volgens de vastgelegde methode, met bekwame keurders en geschikte, gekalibreerde meetapparatuur.
De inhoudelijke eisen staan in hetzelfde technische document als voor Scope 8: TD12, actueel in versie 8.4:2025-01 (stand oktober 2026). De keuring zelf is gebaseerd op NEN 3140 en de Europese keuringsnormen NEN-EN 50699:2020 (terugkerende keuring) en NEN-EN 50678:2020 (keuring na reparatie). Hoe zo'n keuring verloopt, staat bij keuring van elektrische arbeidsmiddelen.
Is Scope 9 verplicht?
Nee. De wettelijke plicht staat in artikel 7.4a van het Arbobesluit: arbeidsmiddelen die kunnen verslechteren, moeten zo vaak als nodig worden gekeurd door een deskundige, met bewijs op de arbeidsplaats. Het artikel noemt geen certificaat. U kunt dus ook zelf keuren of een niet-gecertificeerd bedrijf inschakelen, mits de keuring deskundig gebeurt.
Waarom kiezen organisaties dan toch voor Scope 9?
- Aantoonbaarheid. Een gecertificeerd bedrijf wordt periodiek extern getoetst; dat geeft meer zekerheid over de kwaliteit van de keuring.
- Eisen van derden. Opdrachtgevers en verzekeraars kunnen een gecertificeerde keuring eisen.
- Uniformiteit. Bij meerdere locaties of leveranciers zorgt één schema voor vergelijkbare resultaten.
Goed om te weten niet elk inspectiebedrijf met een Scope 8-certificaat is ook voor Scope 9 gecertificeerd. Plan op tijd als een opdrachtgever uitdrukkelijk om een Scope 9-keuring vraagt.
Scope 8 en Scope 9 naast elkaar
| Scope 8 | Scope 9 | |
|---|---|---|
| Object | Vaste elektrische installatie | Losse elektrische arbeidsmiddelen |
| Wettelijke basis (meest relevant) | Art. 3.4 Arbobesluit | Art. 7.4a Arbobesluit |
| Normen | NEN 3140 (PI), NEN 1010 (EBI) | NEN 3140, NEN-EN 50699, NEN-EN 50678 |
| Technisch document | TD12 | TD12 |
| Afmelden in SCIOS-portaal | Verplicht sinds 1 april 2024 | De afmeldplicht uit TD12 8.1 noemt alleen Scope 8; vraag het keuringsbedrijf |
Een bedrijf kan voor één of beide scopes gecertificeerd zijn; het ene certificaat dekt het andere niet. Meer over de vaste installatie leest u bij Scope 8.
De grens tussen installatie en arbeidsmiddel
Bij vast aangesloten machines en apparaten is niet altijd duidelijk of ze onder Scope 8 of Scope 9 vallen. De openbare bronnen werken die grens niet uit. Spreek daarom vooraf met het inspectie- of keuringsbedrijf af wat wordt meegenomen, en leg dat vast in de opdracht. Zo voorkomt u dat apparaten tussen twee inspecties door vallen. Het artikel Scope 8 of Scope 9? gaat dieper op die keuze in.
Wat levert een Scope 9-keuring op?
Na een keuring ontvangt u in de regel:
- per arbeidsmiddel een label met keuringsdatum en volgende keuringsdatum;
- een keuringsregister met identificatie, beschermingsklasse, meetwaarden en uitkomst;
- een overzicht van afgekeurde middelen, die u direct uit gebruik neemt of laat herstellen.
De termijn voor de volgende keuring bepaalt u zelf op basis van een risicobeoordeling; het keuringsbedrijf kan daarin adviseren. Verwerk de uitkomsten in uw bedrijfsvoeringsdocument en zorg dat het register actueel blijft tussen twee keuringen in.
Veelgestelde vragen
Is een Scope 9-keuring verplicht?
Nee. De wet eist dat arbeidsmiddelen door een deskundige worden gekeurd, maar niet dat dit onder Scope 9 gebeurt. Scope 9 is een vrijwillige certificering. Een opdrachtgever, verzekeraar of certificatieschema kan het wel als eis stellen; controleer dat in uw contracten en polisvoorwaarden.
Dekt een Scope 8-certificaat ook de keuring van gereedschap?
Nee. Scope 8 en Scope 9 zijn aparte scopes met elk een eigen certificaat. Een bedrijf dat alleen voor Scope 8 is gecertificeerd, kan wel arbeidsmiddelen keuren, maar dan niet onder Scope 9.
Mogen we onze eigen arbeidsmiddelen blijven keuren als een klant Scope 9 vraagt?
Dat hangt af van de eis van de klant. Wordt letterlijk een Scope 9-keuring gevraagd, dan moet die worden uitgevoerd door een bedrijf met een Scope 9-certificaat. Gaat het de klant om aantoonbaar gekeurde arbeidsmiddelen, dan kan een eigen keuring volgens de normen met een goed register volstaan. Vraag dit vooraf na.